








Het Rembrandtplein is voor elke Amsterdammer een van de meest bekende pleinen om uit te gaan in onze stad. Nu voornamelijk voor het stappen en de cafés, maar zo’n 120 jaar geleden kwamen de Amsterdammers om ‘uit te gaan’ in het imposante theater dat er stond; het Rembrandttheater.
Het Rembrandt begon in 1902 als sjiek theater waar vooral veel Duitse operettes werden opgevoerd. Die waren toen razend populair.
Toen wat jaren later film steeds populairder werd, begon de belangrijkste filmstudio van Duitsland, het Universum Film AG (ook wel bekend als UFA) steeds meer bioscopen op te kopen, of theaters die zij ombouwden tot bioscoop. Zo ook in 1919 het Rembrandttheater.
Hier werden eerst nog ‘normale’ Duitse films getoond, die razend populair waren onder het publiek. Maar na de machtsovername van Hitler in 1933, begonnen ze hier steeds meer propaganda en nationaalsocialistische films en journaalfragmenten uit te zenden, wat natuurlijk niet in de smaak viel.
Er ontstonden veel rellen, en in de nacht van 25 januari op 26 januari 1943 werd brand gesignaleerd in het theater, waarna het Rembrandttheater niet meer te redden was (foto 7&8). Gerucht gaat dat het een verzetsdaad was, maar of dit echt zo was, is nooit bewezen.
Voor bijna 25 jaar bleef op de plek van het theater een ‘gapend gat’ (foto 9), tot in 1969 hier het Caransa Hotel kwam, dat er nu nog altijd zit.
Foto 1: 1934. Ongewenste reclame voor de film ‘Fientje Peters Poste Restante’ op de gevel van het Rembrandt Theater. Bron: Stadsarchief Amsterdam/ Dienst Bouw- en Woningtoezicht; Afdeling Reclametoezicht
Foto 2: 1900 ca. Links het Rembrandttheater, Rembrandtplein 19, rechts ingang Amstelstraat. Bron: Stadsarchief Amsterdam/ Rembrandt Uitgevers Maatschappij.
Foto 3: 1905 ca. Gezien naar ingang Reguliersbreestraat. Rechts: ingang Bakkersstraat en Rembrandt Theater. Bron: Stadsarchief Amsterdam
Foto 4: 1910 ca. Het Rembrandtplein met het Rembrandttheater, in 1902 gebouwd naar een ontwerp van architect Evert Breman. Bron: Stadsarchief Amsterdam
Foto 5: 1923. Rembrandt Theater geillumineerd. Bron: Nationaal Archief/ N.V. Vereenigde Fotobureaux
Foto 6: 21 maart 1933. Rembrandt Theater, Rembrandtplein 19. De vertoning van de film Morgenrot was aanleiding voor rumoer op het plein. Bron: Stadsarchief Amsterdam/De Arbeiderspers.
Foto 7: 26 januari 1943. Rembrandttheater na de brand. Bron: Stadsarchief Amsterdam/ Polygoon
Foto 8: januari 1943. Rembrandttheater na de brand. Bron: Stadsarchief Amsterdam/ Polygoon
Foto 9: 18 november 1968. Het Rembrandt Theater op nummer 19 is gesloopt. Bron: Stadsarchief Amsterdam/ Koch, Eric, ANEFO